Theo số liệu mới nhất của NHNN, tại thời điểm cuối 04 tuần 6.2016, dư nợ nguồn vốn vay với toàn bộ nền kinh tế ở mức 5,037 triệu tỷ đồng, tăng 8,21% so với cuối năm trước và tỷ lệ nợ xấu cùng thời điểm là 2,58% trên tổng dư nợ.

Theo tính toán, tỷ lệ nợ xấu này tương đương con số tuyệt đối là xấp xỉ 130.000 tỷ đồng. Còn theo công bố vốn đầu tư 6 tháng đầu năm 2016 của 13 nhà băng cho thấy quy mô của nợ xấu lại ngày càng tăng 10.729 tỷ đồng, từ 40.284 tỷ đồng lên 51.013 tỷ đồng.

6 DNNN nợ nhà băng 422.466 tỷ đồng

Ví như Tổ chức Dầu khí vietnam (PVN). Công bố vốn đầu tư kiểm toán năm 2015 cho thấy PVN có 102.000 tỷ đồng bạc gửi ngân hàng, trong đó có khoảng 25.273 tỷ đồng tiền mặt không kỳ hạn, 76.343 tỷ đồng là các khoản tiền gửi ngắn hạn hoặc khoản tương đương tiền của PVN có thời hạn thu hồi gốc kỳ hạn 3 tháng tại các NHTM.  Nhờ khoản tiền kếch xù gửi nhà băng mà năm 2015, lợi nhuận tiền gửi, tiền cho mượn của PVN lên đến gần 7.000 tỷ đồng.

Tỷ lệ nợ xấu của 13 nhà băng 6 04 tuần đầu năm 2016

Dù thế, PVN cũng là DNNN có mượn nợ khủng. Tính đến thời điểm cuối năm 2015, PVN có tổng cộng 319.304 tỷ đồng nợ phải trả, riêng tổng vay, nợ thuê tài chính ngắn hạn và mượn, nợ thuê vốn đầu tư dài hạn của PVN lên đến 183.842 tỷ đồng, chiếm giữ 65,4% vốn góp chủ chiếm hữu. Đây là con số ấn tượng.

Trong năm 2015, chi phí trả lợi nhuận mượn của PVN là 16.891 tỷ đồng, tăng gấp đôi so với năm 2014 (8.316 tỷ đồng). Như vậy, bình quân mỗi ngày, ông lớn lĩnh vực dầu khí phải trả gần 23 tỷ đồng bạc lãi.

Báo cáo vốn đầu tư năm 2015 của Tập đoàn hoá chất Việt Nam (Vinachem) cũng cho thấy tổng nợ mượn nhà băng là 31.812 tỷ đồng, trong đó, vay nợ ngắn hạn là 11.825 tỷ đồng, mượn nợ dài hạn là 19.987 tỷ đồng.

Dĩ nhiên, đến cuối quý II.2016, nợ phải trả của Vinachem lên tới 38.807 tỷ đồng, tương đương 65,9% tổng của cải tại cùng thời gian.

Công bố tài chính năm 2015 của cũng cho thấy Công ti TNHH MTV Tổng tổ chức kinh doanh lương thực Miền Nam (Vinafood 2) đang mượn ngân hàng 5.246 tỷ đồng. Hình như, Vinafood 2 còn có khoản phải trả liên quan tới hàng viện trợ Chính phủ là 575 tỷ đồng. Đây là khoản can hệ đến hàng viên trợ cho Chính phủ nước ngoài tương ứng 25,6 triệu USD, nguồn này được Chính phủ cung cấp.

Trong năm 2015 chi tiêu nguồn vốn của Vinafood là 701 tỷ đồng, trong đó riêng chi phí lãi vay là 299 tỷ đồng.

Thông báo tài chính năm 2015 cho thấy Tổng tổ chức kinh doanh cà phê Việt Nam đang mượn nhà băng khoảng 1.068 tỷ đồng, trong đó vay ngắn hạn là 856 tỷ đồng, mượn dài hạn là 212 tỷ đồng.

Công bố nguồn vốn 6 04 tuần đầu năm 2016 cho thấy Tổng tổ chức kinh doanh Bia - Rượu - Nước thức ăn Sài Gòn (Sabeco) vay ngân hàng 1.333 tỷ đồng, trong đó vay ngắn hạn là 926 tỷ đồng, mượn dài hạn là 407 tỷ đồng.

Tổng công ti rượu bia nước quà bánh Hà Nội (Habeco) cũng đang vay nợ ngân hàng 1.239 tỷ đồng, tính tới cuối 04 tuần 6.2016. Hay như Cơ quan Than Khoáng sản vn (Vinacomin), tính đến 04 tuần 6.2015 đang nợ phải trả là 63.532 tỷ đồng, trong đó nợ ngắn hạn là 23.759 tỷ đồng, nợ dài hạn là 39.772 tỷ đồng.

Thông báo tài chính năm 2015 của Tổng công ty Sông Đà cho thấy vốn chủ chiếm hữu của đơn vị là 2.645 tỷ đồng nhưng nợ phải trả lên đến 10.190 tỷ đồng, hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu vượt 3,8 lần.

Hàng chục nghìn tỷ đồng đầu cơ thua lỗ

Tuy nhiên, lên tiếng vốn đầu tư của các DNNN cũng cho thấy đa số khoản đầu tư vào dự án thua lỗ. PVN là DNNN tiêu biểu trong việc đầu tư thua lỗ ngoài ngành nghề. Điển dường như vụ mua bán đầu cơ 800 tỷ đồng tham gia Ngân hàng TMCP Đại dương (OceanBank). Năm 2015, OceanBank đã bị Ngân hàng Nhà nước sắm lại với giá 0 đồng, vấn đề này đồng nghĩa với khoản đầu tư này bị mất trắng.

Chẳng những vậy, phổ quát khoản đầu cơ khác của PVN cũng không hiệu quả như việc công ty cùng nhị cổ hủ đông khác đã đầu cơ 325 triệu đô la xây đắp Nhà máy chế biến xơ sợi Polyester Đình Vũ. Dĩ nhiên, đến cuối năm 2015, công ty này đã lỗ 1.255 tỷ đồng, âm vốn chủ chiếm hữu 504 tỷ đồng. Một trường hợp khác là Tổ chức kinh doanh Nhiên liệu Sinh học Dầu khí miền Trung có vốn đầu tư 1.887 tỷ đồng, thuộc PVN cũng đã phải tạm chấm dứt hoạt động do gian khổ...

Đặc biệt, báo cáo kiểm toán mách nhỏ Tổng công ti Điều tra Khai thác Dầu khí (PVEP) đã có công văn gửi Cơ quan về việc xử lý các công trình dầu khí không hiệu quả năm 2014. Theo PVEP, dự tính các công trình không hiệu quả với chi phí thất thoát có thể lên đến 5.986 tỷ đồng. 

Khoản đầu cơ 800 tỷ đồng của PVN tham gia OceanBank đã bị mất trắng do ngân hàng này bị sắm 0 đồng

Trong đó, chi phí sản xuất mỏ là lớn nhất, kế tới chi tiêu kiếm tìm, dò la và chi phí trả trước dài hạn. Ngày 20.1.2016, Văn phòng Chính phủ đòi hỏi PVN gấp rút quyết toán, đánh giá cụ thể các số tiền phải thanh toán xấu và báo cáo Thủ tướng quyết định. Đến ngày lập lên tiếng, công ty kiểm toán Deloitte cho biết vẫn chưa có phê duyểt sau cùng.

Hay như Vinachem với khoản đầu tư thua lỗ ở hai dự án nhà máy phân bón là Công ty TNHH MTV Phân đạm và Hoá chất Hà Bắc (Đạm Hà Bắc) và Công ti TNHH MTV Đạm Ninh Bình (Đạm Ninh Bình). Thông báo vừa mới đây cho thấy 2 công trình này đang lỗ hơn 3.863 tỷ đồng và nợ 15.000 tỷ đồng.

Báo cáo nguồn vốn 6 bốn tuần đầu năm 2016, cho thấy Sabeco có khoản đầu tư vào Ngân hàng TMCP Phương Đông (OCB) là 216 tỷ đồng. Khoản đầu trong khoảng này hiện đã thua lỗ và Sabeco đã phải trích lập ngừa 158 tỷ đồng trong 6 04 tuần đầu năm.

Ngân hàng thứ nhì là Ngân hàng TMCP Đông Á (DongABank) với khoản tiền là 136 tỷ đồng. Khoản đầu cơ này cũng làm Sabeco phải hạch toán lỗ và trích lập đến 111 tỷ đồng. DongABank đã bị NHNN đưa vào diện kiểm soát đặc biệt trong khoảng tháng 8.2015.

Hay như năm 2015, Vinafood 2 bị lỗ luỹ kế khoảng 1.062 tỷ đồng. Một trong những nguyên do khiến cho công ti này thua lỗ là do những khoản đầu tư không hiệu quả.

ví dụ, Tổ chức kinh doanh Lương thực thực phẩm An Giang lỗ 18 tỷ đồng, Bột mỳ Bình Đông lỗ 14 tỷ, Lương thực Đồng Tháp lỗ 53 tỷ đồng, Lương thực Bạc Liêu lỗ 32 tỷ đồng; Lương thực Sóc Trăng lỗ 45 tỷ đồng; Nông sản Thực phẩm Tiền Giang lỗ 24 tỷ đồng; Lương thực Vĩnh Long lỗ 54 tỷ đồng; Tổ chức kinh doanh Cũ rích phần Tô Châu, khi bị lỗ luỹ kế 135 tỷ đồng, âm vốn chủ sở hữu gần 34 tỷ đồng; công ty Lương thực thực phẩm Vĩnh Long lỗ luỹ kế đã lên đến 155 tỷ đồng, nợ ngắn hạn đã vượt của cải ngắn hạn khoảng 102 tỷ đồng…

Trằn Giang / danviet.vn